LẦN THỨ 3 GẠO ST25 ĐƯỢC VINH DANH GẠO NGON NHẤT THẾ GIỚI

Gạo ST25 – hạt gạo mang niềm kiêu hãnh của người Việt, lại một lần nữa khiến thế giới phải nghiêng mình. 

Năm 2025, gạo ST25 của Việt Nam tiếp tục được xướng tên là “gạo ngon nhất thế giới” lần thứ ba, nhờ hương cốm non nhẹ nhàng, hạt gạo trắng trong, cơm chín dẻo mềm và vị ngọt thanh khó trộn lẫn. Danh hiệu này đã khẳng định chất lượng bền vững của giống lúa ST25, ghi dấu Việt Nam như một biểu tượng mới trên bản đồ gạo ngon toàn cầu.

Sự kiện nhanh chóng thu hút sự quan tâm mạnh mẽ từ người nông dân, doanh nghiệp xuất khẩu cho đến người tiêu dùng trong nước, những người đã gắn bó với hạt gạo Việt qua từng bữa cơm gia đình. Trong bối cảnh ngành lúa gạo đang chuyển mình theo hướng xanh – sạch – bền vững, ST25 nổi lên như một “ngôi sao chiến lược”, vừa mang giá trị kinh tế, vừa là niềm tự hào quốc gia.

Đó là thành quả của khát vọng vươn lên, của hành trình đưa hạt gạo quê hương ra thế giới  và hơn hết, là minh chứng sống động rằng “gạo Việt Nam có thể đứng đầu thế giới và xứng đáng ở vị trí ấy.”

1. Lần thứ 3 gạo ST25 được vinh danh “Gạo ngon nhất thế giới”

Gạo ST25 của Việt Nam một lần nữa khiến thế giới phải chú ý khi tiếp tục giành giải “Gạo ngon nhất thế giới 2025” tại Hội nghị Thương mại Lúa gạo Toàn cầu lần thứ 17 tổ chức tại Phnom Penh (Campuchia) bởi The Rice Trader (Mỹ). 

Đây là sân chơi uy tín quy tụ giới chuyên môn, thương nhân và các hiệp hội lúa gạo từ hơn 40 quốc gia, nơi những mẫu gạo xuất sắc nhất được thẩm định kỹ lưỡng dựa trên hương thơm, cấu trúc hạt, độ dẻo – mềm và trải nghiệm vị giác tổng thể. Việc ST25 tiếp tục được xướng tên ở vị trí cao nhất cho thấy đẳng cấp của một giống gạo Việt Nam đã vượt ra ngoài phạm vi khu vực để cạnh tranh sòng phẳng với những thương hiệu hàng đầu thế giới.

1.1. Hành trình ba lần đăng quang và giá trị khẳng định của gạo ST25

Hành trình ba lần đăng quang của ST25 là minh chứng rõ ràng cho nỗ lực nghiên cứu và lai tạo của kỹ sư Hồ Quang Cua cùng cộng sự. Từ chiến thắng đầu tiên vào năm 2019, thời điểm Việt Nam lần đầu bước lên ngôi vị số 1 thế giới, đến chiến thắng thứ hai năm 2023, và giờ là lần thứ ba năm 2025, ST25 đã chứng minh độ ổn định về chất lượng qua từng mùa vụ. Mỗi lần góp mặt, ST25 đều vượt qua các đối thủ sừng sỏ đến từ Thái Lan, Campuchia, Ấn Độ, Myanmar… để khẳng định vị thế của gạo Việt Nam trên bản đồ lúa gạo thế giới.

Tại cuộc thi năm nay, ST25 đạt đồng giải Nhất cùng giống Phka Romdoul của Campuchia, loại gạo từng nhiều lần đứng đầu bảng xếp hạng toàn cầu. Trong hơn 30 mẫu gạo dự thi, ST25 nổi bật nhờ hương cốm non thuần khiết, hạt dài,  trắng trong, khi nấu cho cơm dẻo mềm, ngọt thanh và vẫn giữ được độ đàn hồi khi để nguội. Theo nhận xét của các chuyên gia thẩm định, ST25 “đạt chuẩn cao nhất về cảm giác vị giác và cấu trúc hạt”, tinh tế đến mức mẫu gạo này có thể làm hài lòng cả những thị trường khó tính nhất.

Trong bối cảnh Việt Nam đã xuất khẩu hơn 8 triệu tấn gạo trong năm 2024 với kim ngạch trên 4,7 tỷ USD – đứng đầu thế giới về giá trị xuất khẩu, thì việc gạo ST25 tiếp tục tỏa sáng là đòn bẩy để gạo Việt Nam bước sâu hơn vào các thị trường cao cấp như Mỹ, EU, Nhật Bản. Đây là những thị trường ưu tiên chất lượng, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn bền vững,  ST25 của Việt Nam hoàn toàn có đầy đủ khả năng cạnh tranh.

1.2. ST25 và tầm vóc mới của nông nghiệp Việt Nam

Đằng sau danh hiệu cao nhất mà gạo ST25 đạt được năm 2025 là câu chuyện về sự chuyển hóa mạnh mẽ của cả ngành lúa gạo Việt Nam. 

Trong bối cảnh thế giới đang dịch chuyển sang mô hình nông nghiệp xanh, đặt trọng tâm vào giảm phát thải, nâng cao chất lượng và gia tăng giá trị thay vì chạy theo sản lượng, ST25 xuất hiện như một minh chứng rõ ràng cho năng lực đổi mới của Việt Nam. Đây không chỉ là giống lúa có phẩm chất vượt trội, mà còn là loại giống phù hợp với các mô hình canh tác hiện đại, quy trình chuẩn hóa và sản xuất bền vững — những tiêu chí then chốt trong xu hướng nông nghiệp toàn cầu.

Chiến thắng năm 2025 của ST25 được xem như “cú hích tinh thần” lớn đối với người nông dân, doanh nghiệp và toàn ngành lúa gạo. Nó truyền cảm hứng để nông dân tiếp tục mạnh dạn ứng dụng kỹ thuật mới, cải tiến quy trình canh tác, còn doanh nghiệp thì chú trọng hơn vào xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và nâng tầm sản phẩm. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để Việt Nam khẳng định với thế giới rằng gạo Việt không chỉ dồi dào về sản lượng, mà còn giàu về chất lượng và tiềm năng thương mại.

Trên phương diện thương hiệu quốc gia, ST25 ngày càng trở thành một biểu tượng của trí tuệ, đổi mới và khát vọng vươn lên của người Việt trong lĩnh vực lai tạo giống lúa. Đồng thời cũng góp phần định hình hình ảnh Việt Nam như một quốc gia nông nghiệp hiện đại, biết tận dụng khoa học công nghệ để gia tăng giá trị nông sản và chủ động hội nhập vào chuỗi cung ứng quốc tế.

2. Người đứng sau thành công của gạo ST25 – Hồ Quang Cua 

Sự ghi nhận quốc tế dành cho gạo ST25 không chỉ phản ánh chất lượng vượt trội của một giống lúa thương mại, mà còn cho thấy đóng góp bền bỉ của kỹ sư Hồ Quang Cua, người đã dành hơn bốn thập kỷ cho nghiên cứu, chọn tạo giống và phát triển ngành lúa gạo tại Sóc Trăng. Với nền tảng chuyên môn vững chắc, kinh nghiệm thực tế phong phú và định hướng phát triển dựa trên khoa học, ông Cua được xem là nhân vật chủ chốt trong hành trình đưa gạo Việt Nam đạt chuẩn toàn cầu.

2.1. Nền tảng chuyên môn và quá trình tích lũy kinh nghiệm của ông Hồ Quang Cua

Hành trình của kỹ sư Hồ Quang Cua bắt đầu từ năm 1978 khi ông công tác tại Sóc Trăng — vùng đất giàu truyền thống sản xuất lúa gạo. Từ những năm 1990, ông cùng đồng sự triển khai chương trình chọn tạo giống lúa ST nhằm tạo ra dòng lúa thơm chất lượng cao có khả năng cạnh tranh quốc tế. 

Sau khi nghỉ hưu năm 2013, ông tiếp tục dồn toàn bộ thời gian cho nghiên cứu, liên tục thực hiện các tổ hợp lai, khảo nghiệm qua nhiều vụ mùa để cho ra đời loạt giống ưu việt, đặc biệt là ST24 và ST25. Thành công liên tiếp tại các cuộc thi quốc tế năm 2019, 2023 và 2025 đã đưa ST25 trở thành niềm tự hào của nông nghiệp Việt Nam.

Không chỉ tạo ra giống lúa tốt, ông Cua còn mở đường cho một tư duy mới trong ngành lúa gạo: phát triển giống chất lượng cao phải đi kèm xây dựng thương hiệu. Thương hiệu “Gạo Ông Cua ST25” được xây dựng trên ba trụ cột: quy trình sản xuất chuẩn hóa, kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và truy xuất nguồn gốc minh bạch. Đây là cách tiếp cận hiếm thấy trước đây trong ngành lúa gạo Việt Nam nhưng lại phù hợp xu thế toàn cầu, nơi chất lượng – bền vững – giá trị gia tăng được đặt lên hàng đầu.

2.2. Gạo Ông Cua ST25 lần thứ ba được vinh danh “gạo ngon nhất thế giới” tại Phnom Penh (Campuchia), sau hai chiến thắng năm 2019 và 2023

Theo ông chia sẻ, giống dự thi sở hữu hạt thon dài, trắng trong, cơm dẻo, thơm mùi lá dứa – cốm non và vẫn mềm khi nguội. Quy trình canh tác được ông xây dựng dựa trên nền tảng sinh học bền vững, kế thừa phương pháp của GS Nguyễn Thơ: sử dụng chế phẩm vi sinh để phân hủy rơm rạ, cải tạo đất, giảm sâu bệnh và giúp hạt gạo giữ được độ trắng, độ ngọt và mùi thơm tự nhiên. Nhiều thời điểm chưa cần bón phân hữu cơ, trùn quế đã xuất hiện dày đặc trên ruộng – theo ông đây là dấu hiệu của hệ sinh thái đất khỏe, yếu tố then chốt để tạo ra hạt gạo chất lượng cao.

Nhờ mô hình canh tác tối ưu này, ST25 vụ hè thu vẫn đạt chuẩn trắng – dẻo – thơm, không mất mùi khi để qua đêm. Mặc dù thời gian sinh trưởng kéo dài thêm 5–7 ngày, năng suất vụ hè thu vẫn đạt khoảng 75% vụ đông xuân – mức được đánh giá là rất cao. Hiện mô hình của ông đã được gần 2.000 hộ nông dân áp dụng trên hơn 3.000 ha tại Cà Mau, An Giang và Cần Thơ cho năng suất 6–8 tấn/ha, giá lúa từ 9.000–13.000 đồng/kg. 

Danh tiếng đi lên kéo theo tình trạng trà trộn gạo giả, nhưng ông Cua cho rằng đây là hiện tượng tất yếu đối với sản phẩm nổi tiếng. Quan trọng là doanh nghiệp phải giữ chuẩn mực sản xuất để người tiêu dùng dễ dàng nhận ra sự khác biệt từ hương thơm, độ dẻo và vị ngọt thanh đặc trưng của gạo chính gốc. Để bảo vệ thương hiệu, ông đã xây dựng hệ thống nhận diện và đăng ký bảo hộ tại Mỹ, Anh, EU, Trung Quốc, Australia và Việt Nam.

3. Lý do ST25 lần thứ 3 thắng giải gạo ngon nhất thế giới

3.1. Chất lượng giống ổn định: nền tảng làm nên sức mạnh của ST25

Gạo ST25 tiếp tục được vinh danh là “gạo ngon nhất thế giới” lần thứ 3 vào năm 2025 trước hết nhờ độ ổn định di truyền vượt trội của giống lúa này. 

Theo các báo cáo thử nghiệm tại Sóc Trăng giai đoạn 2018–2024, ST25 có tỷ lệ giữ chất lượng hạt ổn định đến 92–95% qua các vụ, cao hơn đáng kể so với các giống lúa thơm phổ biến chỉ đạt mức 75–85%. Cho thấy giống lúa không bị thoái hóa nhanh, không giảm độ thơm, không mất cấu trúc hạt khi canh tác liên tục trong nhiều năm. 

Chính sự ổn định này giúp ST25 đáp ứng tiêu chí khắt khe của The Rice Trader,  nơi đánh giá rất nghiêm ngặt về độ thơm, độ dẻo và độ đồng nhất của hạt gạo. 

3.2. Hạt gạo đẹp, cơm thơm ngon và giữ vị lâu — yếu tố chinh phục chuyên gia quốc tế

Một trong những lý do khiến gạo ST25 luôn đạt điểm cao là hình thái hạt đẹp với chiều dài trung bình 7,8 – 8,2 mm, tỷ lệ bạc bụng gần như bằng 0,  một thông số mà nhiều dòng gạo cao cấp trên thị trường còn chưa đạt được. 

Khi nấu, cơm ST25 có độ dẻo đạt khoảng 1,8 – 2,2 điểm ASTM, mềm nhưng không nhão, tơi mà vẫn kết dính nhẹ. Hương thơm tự nhiên của lá dứa, cốm non được đo bằng thiết bị sắc ký cho thấy nồng độ 2-AP (hợp chất tạo mùi thơm) của ST25 luôn ở mức 0,18 – 0,22 ppm, cao hơn so với nhiều giống gạo nổi tiếng ở Thái Lan và Campuchia chỉ dao động 0,12 – 0,16 ppm. 

Đặc biệt, cơm ST25 giữ được hương vị ngon sau 4–6 giờ, thậm chí khi nguội vẫn mềm và có độ ngọt hậu, một tiêu chí cực kỳ quan trọng trong cuộc thi World’s Best Rice. Chính những thông số này khiến hội đồng giám khảo ghi nhận ST25 là mẫu gạo có trải nghiệm vị giác vượt trội.

3.3. Giữ chất lượng cao ngay cả trong vụ hè thu — minh chứng cho khả năng thích nghi

Năm 2025, lô gạo được mang đi dự thi được trồng trong vụ hè thu, vốn là mùa vụ “khó tính” nhất của lúa thơm do nhiệt độ cao, độ ẩm không ổn định và nguy cơ sâu bệnh tăng mạnh. Thống kê của ngành nông nghiệp cho thấy vụ hè thu ở Đồng bằng Sông Cửu Long thường làm giảm 10–20% chất lượng cảm quan của nhiều giống lúa thơm khác. 

Tuy nhiên, ST25 gần như không bị ảnh hưởng: độ dẻo, độ mềm và hàm lượng 2-AP vẫn giữ ở mức chuẩn cao, độ gãy hạt sau xay xát chỉ khoảng 3–4%, thấp hơn mức trung bình 6–8% của các giống khác cùng vụ. 

Việc ST25 vẫn đạt chuẩn quốc tế trong mùa vụ bất lợi đã chứng minh khả năng thích nghi xuất sắc, đồng thời khẳng định đây không phải là giống “sống nhờ điều kiện lý tưởng” mà là giống lúa mạnh thực sự.

3.4. Hơn 20 năm nghiên cứu của kỹ sư Hồ Quang Cua — Nền tảng tạo nên giá trị

Đằng sau sự thành công của ST25 là nỗ lực kéo dài hơn hai thập kỷ của kỹ sư Hồ Quang Cua cùng nhóm nghiên cứu. Từ năm 1998 đến 2023, nhóm của ông đã tiến hành hơn 1.200 tổ hợp lai, trong đó chỉ có khoảng 1,5% mang đặc tính vượt trội được giữ lại. Để tạo ra ST25, nhóm đã mất gần 10 năm chọn lọc, trồng thử nghiệm và đo đạc các chỉ số về mùi thơm, năng suất, độ chống chịu sâu bệnh và khả năng thích ứng thổ nhưỡng. 

Song song đó, ông Cua còn phát triển quy trình canh tác ST25 theo hướng giảm phân hóa học 15–20%, tăng sử dụng vi sinh và kỹ thuật kiểm soát nước giúp giống lúa phát triển bền vững hơn. 

3.5. Quy trình canh tác – Chế biến nghiêm ngặt giúp giữ trọn chất lượng hạt gạo

Không chỉ giống tốt, ST25 còn vượt trội nhờ quy trình sản xuất đạt chuẩn. Việc thu hoạch ST25 tuân thủ theo nguyên tắc đúng độ chín 85–90%, giúp hạt gạo đạt độ thơm và độ cứng tối ưu. 

Công nghệ sấy hiện đại giúp duy trì độ ẩm hạt ở mức 13–14%, đảm bảo gạo không bị mốc, không mất mùi, không nứt gãy. Tại nhiều doanh nghiệp xuất khẩu lớn, ST25 còn được xay xát theo dây chuyền tách màu quang học với độ chính xác 99,8%, nhờ vậy hạn chế tối đa hạt xấu hoặc hạt lẫn tạp chất. 

Chính quy trình khép kín này giúp hạt gạo ST25 giữ nguyên giá trị dinh dưỡng và cảm quan từ ruộng đến bàn ăn, một yếu tố được hội đồng giám khảo The Rice Trader đánh giá cực kỳ cao.

3.6. Chất lượng duy trì ổn định nhiều năm, được người tiêu dùng và chuyên gia quốc tế thừa nhận

Theo số liệu của các doanh nghiệp xuất khẩu gạo Việt Nam, từ năm 2019 đến 2024, ST25 luôn nằm trong nhóm gạo thơm chất lượng cao có sản lượng tiêu thụ lớn nhất, với mức tăng trưởng trung bình 18–22% mỗi năm. 

Các thị trường khó tính như Mỹ, Úc, Nhật và EU đều đánh giá gạo ST25 là dòng gạo “bền – ngon – ổn định”, đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn về chất lượng và an toàn thực phẩm. Sự ổn định này cũng được các chuyên gia quốc tế ghi nhận: tại các hội nghị lúa gạo toàn cầu, gạo ST25 liên tục nằm trong nhóm gạo có điểm cảm quan cao nhất, dao động 93–95/100 điểm. Đây chính là minh chứng rõ ràng nhất cho sức hút lâu dài của gạo ST25, không chỉ là dăm ba vụ xuất sắc, mà là sự xuất sắc được duy trì một cách nhất quán.

3.7. Vị thế thương hiệu tăng mạnh 

Không chỉ được người tiêu dùng Việt Nam ưa chuộng, gạo ST25 còn được nhiều chuyên gia quốc tế nhắc đến như biểu tượng của gạo chất lượng cao đến từ Việt Nam. Việc liên tục đạt giải tại cuộc thi uy tín của The Rice Trader đã đưa gạo ST25 trở thành một trong những giống gạo được biết đến rộng rãi nhất của Việt Nam trên thị trường toàn cầu. 

Sau mỗi lần đoạt giải, lượng tìm kiếm và nhu cầu xuất khẩu gạo ST25 đều tăng mạnh từ 30–40%, đặc biệt tại Mỹ và châu Âu. Sự công nhận quốc tế này giúp gạo ST25 trở thành đại diện cho thương hiệu quốc gia, góp phần nâng tầm vị thế của gạo Việt trên bản đồ thế giới.

4. Những thách thức, lưu ý và hướng phát triển phía trước của gạo ST25

Mặc dù ST25 đã ba lần được vinh danh “gạo ngon nhất thế giới”,  một thành tích vô cùng đáng tự hào nhưng để giữ vững danh hiệu và phát huy giá trị thương hiệu trong tương lai, vẫn còn nhiều thách thức lớn mà ngành lúa gạo Việt Nam, các doanh nghiệp và chính những người làm ra ST25 cần lưu ý: 

4.1. Nguy cơ làm giả – làm nhái gạo ST25 ngày càng tinh vi và khó kiểm soát

Thách thức đầu tiên và cũng là lớn nhất đối với một sản phẩm nông nghiệp có thương hiệu mạnh như ST25 chính là tình trạng làm giả, làm nhái ngày càng gia tăng. Kể từ sau khi gạo ST25 đạt giải lần đầu năm 2019, thị trường đã ghi nhận nhiều trường hợp gạo mang tên “ST25” nhưng không phải dòng chuẩn, không có chứng nhận nguồn gốc, thậm chí chất lượng thấp hơn nhiều. Các cơ quan báo chí như ETime và Báo Chính phủ đã liên tục cảnh báo về hiện tượng gạo ST25 bị gắn mác giả, giả thương hiệu, mượn danh Hợp tác xã Hồ Quang Trí để trục lợi.

Do đó nó không chỉ làm mất niềm tin người tiêu dùng, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến:

• Uy tín của nhà nghiên cứu và giống gạo
• Giá trị xuất khẩu của doanh nghiệp
• Vị thế cạnh tranh của gạo Việt trên thị trường quốc tế

Để kiểm soát, gạo ST25 cần hệ thống bảo hộ sở hữu trí tuệ rõ ràng, áp dụng truy xuất nguồn gốc và kiểm định chất lượng nghiêm ngặt hơn ở cả thị trường nội địa và quốc tế.

4.2. Áp lực mở rộng sản xuất trong khi vẫn phải bảo tồn chất lượng giống 

Thành công của gạo ST25 kéo theo nhu cầu thị trường tăng mạnh, từ xuất khẩu đến tiêu dùng nội địa, tạo nên áp lực phải mở rộng diện tích trồng trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, việc mở rộng ồ ạt mà không kèm theo các biện pháp kiểm soát kỹ thuật có thể gây ra nhiều hệ lụy cho giống lúa này. 

Thực tế cho thấy nhiều giống lúa thơm như Jasmine hay một số giống OM từng rơi vào tình trạng thoái hóa khi bị khai thác quá mức, dẫn đến chất lượng không còn đồng đều giữa các vùng trồng và mất dần những đặc tính quan trọng như mùi thơm hay độ dẻo. Với gạo ST25, nếu quy trình không được quản lý chặt chẽ, hàm lượng 2-AP, hợp chất tạo nên hương thơm đặc trưng, có thể giảm đáng kể, trong khi rủi ro sâu bệnh, suy thoái đất và biến đổi đặc tính hạt gạo cũng tăng lên. 

Một số nghiên cứu gần đây ghi nhận rằng khi giống lúa bị nhân rộng quá nhanh và không có hệ thống kiểm soát bài bản, độ ổn định chất lượng có thể giảm tới 10–15% chỉ sau 3–4 vụ sản xuất. Vì vậy, việc mở rộng diện tích ST25 cần phải gắn liền với quy trình chuẩn hóa nghiêm ngặt: quản lý chặt nguồn giống mẹ, đánh giá chất lượng sau từng vụ, kiểm tra độ thuần giống thường xuyên và cung cấp hướng dẫn kỹ thuật thống nhất cho nông dân nhằm đảm bảo giống không bị thoái hóa và chất lượng được duy trì bền vững.

4.3. Biến đổi khí hậu và thiên tai ngày càng khốc liệt

Trong năm 2025, thách thức lớn nhất đối với việc duy trì chất lượng gạo ST25 đến từ chính những biến động khí hậu khốc liệt đang diễn ra trên khắp Việt Nam. Từ đầu năm 2024 kéo dài sang 2025, thời tiết chứng kiến sự bất thường chưa từng có: mưa lớn dồn dập, bão xuất hiện trái mùa, hạn mặn quay trở lại sớm và kéo dài hơn dự kiến, tất cả cộng hưởng như những phép thử liên tiếp đối với ngành sản xuất lúa gạo. Riêng tại Đồng bằng Sông Cửu Long hàng loạt hiện tượng thời tiết cực đoan đã xảy ra với tần suất dày đặc, khiến quy trình canh tác truyền thống bị phá vỡ và làm gia tăng rủi ro ở mọi giai đoạn sản xuất.

Hạn mặn vốn được dự báo chỉ xuất hiện vào cao điểm mùa khô, nhưng trong năm 2025, tình trạng xâm nhập mặn lại đến sớm hơn, lan sâu từ 55–70 km vào nội đồng Sóc Trăng, Trà Vinh và Bến Tre. Làm nguồn nước tưới trở nên khan hiếm, buộc nhiều vùng phải thay đổi lịch gieo sạ và thậm chí tạm ngưng sản xuất trong một số thời điểm. 

Nghiêm trọng hơn, xu hướng bão lũ năm 2025 đang di chuyển ngày càng sâu xuống phía Nam, khác với mô hình khí hậu truyền thống. Một số cơn bão mạnh đã đổ bộ hoặc ảnh hưởng trực tiếp đến khu vực Nam Trung Bộ và Nam Bộ, mang theo gió lớn, mưa dồn dập và lốc xoáy cục bộ. Do đó khiến nông dân trồng gạo ST25 khó chủ động được thời gian gieo sạ, thu hoạch và bảo vệ mùa vụ. Với các giống lúa thơm, đặc biệt là gạo ST25, chỉ cần mưa kéo dài trong giai đoạn trổ bông là đã có thể làm giảm đáng kể tỷ lệ đậu hạt, giảm hàm lượng hương thơm từ 10–20%, và làm tăng nguy cơ bị đổ ngã hoặc nhiễm bệnh đạo ôn, khô vằn.

Tất cả những hiện tượng khí hậu cực đoan diễn ra liên miên trong năm 2025 đang làm năng suất lúa tại nhiều nơi giảm từ 5–12%, đồng thời kéo theo chi phí phòng trừ sâu bệnh tăng cao. Các loại dịch hại như rầy nâu, sâu cuốn lá và bệnh đạo ôn xuất hiện với mật độ dày hơn do điều kiện nóng ẩm kéo dài. Bên cạnh đó, việc cung cấp nước tưới trở nên thiếu ổn định giữa mùa khô và mùa mưa khiến quy trình canh tác khó duy trì sự chuẩn xác vốn có. 

Trong bối cảnh đó, việc bảo vệ và nâng cao chất lượng gạo ST25 trong năm 2025 đòi hỏi các giải pháp mang tính thích ứng khí hậu bắt buộc. Mô hình canh tác lúa thông minh (CSA) cần được áp dụng rộng rãi hơn, kết hợp giảm phân đạm 15–20% nhằm hạn chế phát thải và giảm áp lực sâu bệnh. Các dòng gạo ST25 chọn lọc, có khả năng chịu mặn tốt hơn hoặc thích ứng với nhiệt độ cao, cũng cần được ưu tiên nhân giống. Đồng thời, kỹ thuật tưới ngập – khô xen kẽ (AWD) tiếp tục chứng minh hiệu quả khi giúp tiết kiệm khoảng 30% lượng nước và giảm khí thải methane. 

Việc phân vùng sản xuất dựa trên bản đồ mặn – ngọt, chủ động tránh gieo sạ tại các khu vực có nguy cơ nhiễm mặn nặng, cùng với điều chỉnh linh hoạt lịch thời vụ, được xem là những giải pháp không thể thiếu để gạo ST25 duy trì chất lượng ổn định trong thời tiết khắc nghiệt liên tục của năm 2025.

4.4. Thị trường quốc tế yêu cầu ngày càng khắt khe: tiêu chuẩn sạch, truy xuất và chứng nhận sinh thái

Trong bối cảnh thị trường quốc tế đang thay đổi nhanh chóng, các yêu cầu về tiêu chuẩn sạch, an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc trở nên khắt khe hơn bao giờ hết. 

Những thay đổi này diễn ra mạnh mẽ nhất tại các thị trường lớn như Liên minh châu Âu, Hoa Kỳ và Nhật Bản,  những nơi vốn được xem là “cửa ngõ khó tính” của gạo chất lượng cao. 

Tại EU, chiến lược Farm-to-Fork đặt ra kỳ vọng toàn bộ chuỗi sản xuất nông nghiệp phải minh bạch, bền vững và giảm tối đa tác động môi trường. Trong khi đó, Mỹ áp dụng tiêu chuẩn FSMA với quy định nghiêm ngặt về an toàn thực phẩm, kiểm soát quy trình và xử lý rủi ro. Nhật Bản thậm chí còn khắt khe hơn với mức dư lượng thuốc bảo vệ thực vật cực thấp, đòi hỏi gạo nhập khẩu phải đáp ứng mức an toàn gần như tuyệt đối.

Trong môi trường cạnh tranh như vậy, để gạo ST25 giữ vững vị thế là một trong những giống gạo ngon và uy tín nhất, Việt Nam cần đáp ứng trọn vẹn các tiêu chí mà thị trường quốc tế đặt ra,  bao gồm việc xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc đầy đủ từ nông hộ, lô sản xuất đến quy trình canh tác; kiểm soát nghiêm ngặt dư lượng thuốc bảo vệ thực vật; và đạt các chứng nhận hữu cơ hoặc chứng nhận sinh thái theo chuẩn quốc tế. 

Cùng với đó, việc áp dụng các tiêu chuẩn sản xuất như GlobalGAP hoặc VietGAP phiên bản mới, kết hợp giảm phát thải khí nhà kính theo hướng dẫn của FAO, trở thành yêu cầu bắt buộc thay vì lựa chọn tự nguyện. Những tiêu chuẩn này không chỉ giúp gạo ST25 đáp ứng yêu cầu nhập khẩu mà còn nâng cao giá trị thương hiệu trong mắt người tiêu dùng toàn cầu.

Thách thức càng lớn hơn khi nhiều quốc gia đã siết chặt mức dư lượng thuốc bảo vệ thực vật ở ngưỡng rất thấp. Chỉ cần phát hiện dư lượng vượt mức 0,01 mg/kg, toàn bộ lô hàng có thể bị trả về, gây thiệt hại đáng kể cho doanh nghiệp và làm ảnh hưởng đến uy tín gạo Việt. Điều này buộc các đơn vị sản xuất gạo ST25 phải quản lý chất lượng ở mức độ cao hơn, từ khâu chọn giống, canh tác đến chế biến và bảo quản. Tuy nhiên, dù khó khăn, đây cũng chính là cơ hội để gạo ST25 khẳng định chỗ đứng trên thị trường quốc tế. 

Bằng cách đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn hiện đại, gạo ST25 có thể trở thành biểu tượng của gạo sạch, chất lượng cao và bền vững của Việt Nam — một hình mẫu tiêu biểu cho xu hướng nông nghiệp xanh trong giai đoạn 2025–2030.

Hành trình ba lần được vinh danh “gạo ngon nhất thế giới” không chỉ là chiến thắng của riêng gạo ST25, mà còn là biểu tượng cho năng lực nghiên cứu, sự bền bỉ của người nông dân và khát vọng nâng tầm nông sản Việt. 

Với chất lượng vượt trội, quy trình canh tác nghiêm ngặt đến khả năng thích ứng trước khí hậu ngày càng khốc liệt, ST25 đã chứng minh rằng giá trị thật sự của một giống lúa không nằm ở một mùa vụ tốt, mà ở sự ổn định xuyên suốt qua thời gian. 

Chặng đường phía trước chắc chắn còn nhiều thử thách nhưng đó cũng chính là cơ hội để ST25 tiếp tục khẳng định vị thế của gạo Việt trên bản đồ thế giới,  mở ra một tương lai mới cho ngành lúa gạo Việt Nam: một tương lai bền vững, tự tin và đầy hứa hẹn.

Thông tin liên hệ Tường Phát:

Hotline: 0909.61.45.69

Website: https://gaotuongphat.com/

Fanpage: https://www.facebook.com/tuongphatland 

Youtube: https://www.youtube.com/@tuongphatland